2015 Danuta Pietraszewska

A+

Interpelacja w sprawie przyznania odszkodowania właścicielom gruntu zajmowanego przez gminę pod inwestycję w Rudzie Śląskiej

ZAPYTANIE NR 19033
Wpłyneło dnia: 19-06-2013, Ogłoszone dnia:
Nadawca: Danuta Pietraszewska
Adresat: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej

Szanowny Panie Ministrze! W związku z interwencją mieszkańców ul. Moniuszki 1–22 w Rudzie Śląskiej w moim biurze poselskim zwracam się do Pana Ministra z zapytaniem. Ulica Moniuszki 1–22 w Rudzie Śląskiej jest aktualnie w remoncie. Od ok. pięciu lat jej mieszkańcy, jako właściciele odcinków drogi znajdującej się pod ww. adresem, nie mogą doczekać się rozliczenia ze zobowiązań wobec nich. Poprzez przerzucanie się odpowiedzialnością przez urzędników obywatele tracą zaufanie do władz miasta. Na spotkaniu odbytym w liceum w Rudzie Śląskiej-Kochłowicach w 2012 r. zadano pani prezydent miasta Ruda Śląska Grażynie Dziedzic oraz naczelnikowi wydziału dróg i mostów w Rudzie Śląskiej pytanie o termin zakończenia postępowania dotyczącego ww. rozliczenia. W odpowiedzi usłyszano datę: grudzień 2012 r. Jednak do dziś sprawa nie jest uregulowana. W odpowiedzi na moją interwencję w ww. sprawie w Urzędzie Miejskim w Rudzie Śląskiej otrzymałam odpowiedź (pisma w załączeniu*), z której wynika, że nieruchomości przy ul. Moniuszki 1–22 objęte inwestycją znajdowały się częściowo w istniejącym już pasie drogowym i przeszły na własność gminy na podstawie decyzji prezydenta miasta Ruda Śląska z 11 października 2011 r. Pojawiła się jednak wątpliwość, czy nie podlegają one regulacji w trybie art. 73 ustawy z 31 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Z uwagi na powyższe skierowano do wojewody śląskiego dokumenty z prośbą o wydanie decyzji rozstrzygającej. Wojewoda uznał, iż nieruchomość nie spełnia wszystkich przesłanek art. 73 ww. ustawy i decyzją z 8 października 2012 r., znaku: NW/III/77234/820/06, odmówił stwierdzenia nabycia nieruchomości na rzecz gminy z dniem 1 stycznia 1998 r. Od tej decyzji pani A. K. – jedna z właścicielek nieruchomości przy ul. Moniuszki – odwołała się do Pana Ministra. Jednak do dnia dzisiejszego odwołanie nie zostało rozpatrzone i sprawa nie jest rozstrzygnięta. Do czasu rozpatrzenia tego odwołania nie można prowadzić postępowania o ustalenie odszkodowania za przejęte nieruchomości. W tym miejscu muszę poruszyć bardzo ważną sprawę wiążącą się z przyznawaniem odszkodowań właścicielom zajętego przez gminę gruntu. Mianowicie jest to zawiadomienie o przejęciu i możliwości ubiegania się o odszkodowanie. Już kilkanaście osób wskazywało ten problem w trakcie rozmów ze mną. Gminy nie mają obowiązku powiadamiać właścicieli przejmowanych nieruchomości listownie. Władze miasta mogą umieścić takie powiadomienie na łamach prasy, co moim zdaniem jest sytuacją kuriozalną ze względu na to, iż nie wszyscy kupują prasę na bieżąco. Bardzo często prowadzi to do sytuacji, w której roszczenie przedawnia się ze względu na prosty fakt – właściciel zajętej nieruchomości po prostu nie wiedział o samym fakcie jej nabycia na rzecz gminy. Przez takie postępowanie mieszkańcy po prostu tracą zaufanie do władz. Nie tylko tych samorządowych, lecz także wojewódzkich i krajowych. W ich oczach taka sytuacja wygląda na zwyczajne zagrabienie ich własności. Jeden list polecony rozwiązałby takie problemy. Po otrzymaniu pisemnego zawiadomienia nikt nie mógłby się tłumaczyć, że nie mógł ubiegać się o odszkodowanie, bo nie miał pojęcia o przejęciu nieruchomości przez gminę. Nawet jeśli zajęte przez gminę nieruchomości mają kilku właścicieli, to wysłanie tych kilku czy też kilkunastu listów poleconych nie spowoduje niewydolności budżetowej miasta, a przekona mieszkańców, że władze sąwobec nich fair. W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami: 1. Z jakich powodów ww. odwołanie nie zostało jeszcze rozpatrzone i kiedy odwołujący się otrzyma odpowiedź rozstrzygającą? 2. Czy i kiedy planowane są zmiany legislacyjne wprowadzające przymus pisemnego powiadamiania właścicieli nieruchomości zajmowanych pod inwestycje przez gminy?

ODPOWIEDŹ
Nadawca: Piotr Styczeń - podsekretarz stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Wpłyneła dnia: 09-07-2013, Ogłoszona dnia: 25-07-2013 - posiedzenie nr 46

Odpowiadając na pismo Pana Marszałka z dnia 26 czerwca 20-13 r. nr SPS-023-19033/13, przy którym przekazano zapytanie Pani Poseł Danuty Pietraszewskiej z dnia 7 czerwca 2013 r. w sprawie przyznania odszkodowania właścicielom gruntu zajmowanego przez gminę pod inwestycję w Rudzie Śląskiej, uprzejmie przedstawiam stanowisko w tej sprawie. Wojewoda Śląski, działając na podstawie art. 73 ust. I i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, póz. 872 z późn. zm.) decyzją z dnia 8 października 2012 r. . nr NW/III/77234/820/06, odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę Ruda Śląska, z mocy prawa z dniem l stycznia 1999r., własności nieruchomości położonej w Rudzie Śląskiej, obręb Bykowina, oznaczonej jako działka nr 1828/102 o pow. 0,0109 ha, wydzielonej z działki nr 1038/102, jako zajętej pod drogę publiczną ul. Stanisława Moniuszki. Odwołanie państwa Anny i Antoniego ******* od decyzji Wojewody Śląskiego z dnia 8 października 2012 r. nr NW/III/77234/820/06 zostało rozpatrzone przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, który decyzją z dnia 29 kwietnia 2013 r. nr BOI-la-785-O-972/12 uchylił decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 8 października 2012 r. nr NW/III/77234/820/06 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jednocześnie uprzejmie wyjaśniam, że zgodnie z art. 73 ust. l powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem l stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Zgodnie z art. 73 ust. 4 odszkodowanie, o którym mowa w ust. l i 2, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia l stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Jeśli zatem zostałoby stwierdzone, że nieruchomość przeszła z mocy prawa na własność Gminy Ruda Śląska w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r., to możliwość ustalenia odszkodowania byłaby uzależniona od złożenia wniosku w tej sprawie we wskazanym w ustawie terminie, tj. do dnia 31 grudnia 2005r. Należy przy tym zauważyć, że kwestia odszkodowania przysługującego za nieruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego w trybie powołanej ustawy, była kilkukrotnie przedstawiana Trybunałowi Konstytucyjnemu. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2004 r. sygn. akt SK 11/02 orzekł, iż art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną jest zgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Następnie w wyroku z dnia 15 września 2009 r. sygn. akt P 33/07 Trybunał Konstytucyjny wskazał, że art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w zakresie, w jakim określa termin wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie bez powiązania z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 tej ustawy, jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. l i art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt K 20/09, po rozpoznaniu, na rozprawie w dniu 19 maja 2011 r., wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w zakresie, w jakim zezwala na wygaśnięcie roszczenia o odszkodowanie przed wydaniem decyzji potwierdzającej nabycie prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego, żart. 2 i art. 21 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, orzekł że art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r., jest zgodny z art. 21 ust. 2w związku żart, 31 ust. 3 oraz z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i wywodzoną z niego zasadą poprawnej legislacji. Odnosząc się natomiast do przedstawionego w wystąpieniu Pani Poseł Danuty Pietraszewskiej problemu przyznania odszkodowania za nieruchomości przejęte w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2008 roku Nr 193, póz. 1194 z późn. zm.) uprzejmie informuję, iż zgodnie z art. 12 ust. 4 tej ustawy odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe. Postępowanie o ustalenie odszkodowania, w trybie tzw. specustawy drogowej, za grunty przejęte pod inwestycje drogowe jest postępowaniem wszczynanym z urzędu. Dniem wszczęcia postępowania jest dzień, kiedy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Wynika to z faktu, iż zgodnie z art. 12 ust. 4b specustawy decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Ponadto stosownie do art. 12 ust. 4g tej ustawy jeżeli decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Skoro zatem postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania wszczynane jest z urzędu, z chwilą gdy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanie się ostateczna bądź decyzji nieostatecznej zostanie nadany rygor natychmiastowej wykonalności, to w przypadku przejęcia nieruchomości w trybie tej ustawy nie zachodzi obawa, że pominięty zostanie podmiot, któremu należy wypłacić odszkodowanie za utracone prawo rzeczowe. Przedstawiając powyższe wyjaśnienia wyrażam nadzieję, że pozwolą one na wyeliminowanie wątpliwości przedstawionych w zapytaniu Pani Poseł Danuty Pietraszewskiej.