2015 Danuta Pietraszewska

A+

Interpelacja w sprawie wyrównania kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń rodzinnych z funduszu alimentacyjnego

ZAPYTANIE NR 8958
Wpłyneło dnia: 01-04-2009, Ogłoszone dnia: 23-04-2009 - posiedzenie nr 40
Nadawca: Danuta Pietraszewska
Adresat: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń rodzinnych jest niższe niż to, które daje prawo do pomocy z funduszu alimentacyjnego. Prawo do zasiłku rodzinnego, w tym do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przysługuje osobie, jeżeli dochód w rodzinie w przeliczeniu na osobę nie przekracza 504 zł. Natomiast w przypadku świadczenia z funduszu alimentacyjnego dochód ten wynosi 725 zł. Wprowadzenie korzystniejszych rozwiązań prawnych dla osób korzystających z funduszu alimentacyjnego budzi wątpliwości, wskazuje, że obydwa są adresowane do osób w podobnej sytuacji. Polega ona na tym, że pomoc i wsparcie państwa są udzielane niepełnym rodzinom, które nie mogą uzyskać alimentów ze względu na bezskuteczność egzekucji lub niemożność ich zasądzenia. Z punktu widzenia znaczenia świadczenia i jego celowości, którą jest pokrycie kosztów utrzymania dziecka, bardziej zasadne jest wprowadzenie jednolitych kryteriów. Nie powinno być tak, że w każdej ustawie dotyczącej udzielania pomocy przez państwo najuboższym rodzinom zapisane są znacznie zróżnicowane kryteria dochodowe. Szanowna Pani Minister, czy ze względu na wielką ilość sygnałów o poczuciu niesprawiedliwości społecznej rząd zamierza ujednolicić zróżnicowane kryteria dochodowe w ustawach dotyczących udzielania pomocy najuboższym rodzinom? Z wyrazami szacunku Poseł Danuta Pietraszewska
ODPOWIEDŹ
Nadawca: Jolanta Fedak - minister pracy i polityki społecznej
Wpłyneła dnia: 06-05-2009, Ogłoszona dnia: 21-05-2009 - posiedzenie nr 42
Odpowiadając na pismo Pana Marszałka z dnia 15 kwietnia br., znak: SPS-023-8958/09, dotyczące interpelacji poseł Danuty Pietraszewskiej w sprawie wyrównania kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń rodzinnych oraz do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, uprzejmie wyjaśniam. Faktem jest, że kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń rodzinnych, przysługujących na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.), wynosi 504 zł (lub 583 zł, gdy członkiem rodziny jest niepełnosprawne dziecko), natomiast kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, przysługujących na podstawie ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1 poz. 7, z późn. zm.), wynosi 725 zł. Świadczenia rodzinne mają odmienny charakter od świadczeń z funduszu alimentacyjnego, stąd też różne są zasady ich przyznawania. Świadczenia rodzinne finansowane są z budżetu państwa i mają charakter bezzwrotny, natomiast świadczenia z funduszu alimentacyjnego są świadczeniami zwrotnymi. Do zwrotu wydatków poniesionych na świadczenia zobowiązany jest dłużnik alimentacyjny, tj. rodzic, który nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci. Wymóg zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego obejmuje zarówno kwoty wypłaconych wierzycielowi świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jak i ustawowe odsetki, naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń, do dnia spłaty (art. 27 ust. 1 i 1a ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów). Należy również zwrócić uwagę, że dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przysługujący na podstawie art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych nie jest odpowiednikiem świadczenia z funduszu alimentacyjnego i porównywanie obu tych rodzajów świadczeń nie może być uzasadnieniem dla ewentualnego ujednolicenia kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń rodzinnych i świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zakres i zasady przyznawania obu wymienionych rodzajów świadczeń są całkowicie odmienne - dodatek z tytułu samotnego wychowywania przysługuje tylko osobie samotnie wychowującej dziecko (a więc przysługuje tylko rodzinie niepełnej) i tylko w przypadku niezasądzenia alimentów od drugiego rodzica z uwagi na fakt, iż ojciec dziecka jest nieznany, drugi z rodziców dziecka nie żyje lub powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Natomiast świadczenie z funduszu alimentacyjnego przysługuje w sytuacji, gdy zobowiązany do alimentacji rodzic nie wywiązuje się z ustalonego obowiązku alimentacyjnego (przysługuje zarówno na dzieci w rodzinie pełnej, jak i niepełnej), wobec czego w jego zastępstwie płacone jest z budżetu państwa świadczenie, do zwrotu którego jest on zobowiązany. Jednocześnie uprzejmie informuję, że ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jest efektem prac nad projektami poselskim i obywatelskim, w tym wiele szczegółowych rozwiązań w niej zawartych, np. dotyczących wysokości kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zostało wprowadzonych z inicjatywy przedstawicieli Obywatelskiego Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej na rzecz Ustawy Fundusz Alimentacyjny. W stanowisku rządu do obu tych projektów zwracano m.in. uwagę na wyjątkowo dużą dysproporcję wysokości kryterium dochodowego w odniesieniu do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, w porównaniu z wysokością kryterium dla zaliczki alimentacyjnej (583 zł) czy do świadczeń z byłego Funduszu Alimentacyjnego (612 zł), uchylonego z dniem 1 maja 2004 r. W bieżącym roku będzie miała miejsce weryfikacja wysokości kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń rodzinnych oraz wysokości świadczeń rodzinnych, która zgodnie z art. 18 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dokonywana jest co 3 lata. Zweryfikowane wielkości zostaną ogłoszone w terminie do dnia 15 sierpnia 2009 r. i zaczną obowiązywać od nowego okresu zasiłkowego, tj. od 1 listopada 2009 r. Należy również zauważyć, że wspieranie przez państwo rodzin, realizowane w wielu innych ustawach, na podstawie których przyznawana pomoc materialna, jest, analogicznie do ustawy o świadczeniach rodzinnych i ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, uzależnione od kryterium dochodowego ustalanego w różnej wysokości, co ma odpowiednie merytoryczne uzasadnienie. Rozwiązania takie funkcjonują np. w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728, z późn. zm.), ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 71, poz. 734, z późn. zm.), czy też w ustawie z dnia 25 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r., Nr 164, poz. 1365, z późn. zm.). Reasumując, uprzejmie informuję, że rząd nie planuje ujednolicenia kryteriów dochodowych określonych w różnych ustawach dotyczących szczegółowych obszarów wsparcia materialnego rodzin. Minister Jolanta Fedak